Bagi pencinta makanan laut, ketam nipah mungkin antara hidangan yang paling menyelerakan, tetapi pernahkah kita terfikir sama ada ia benar-benar halal dimakan menurut hukum Islam?

Persoalan ketam nipah menjadi lebih menarik apabila Ustaz Azhar Idrus menjelaskan bahawa hukum memakannya perlu dilihat berdasarkan habitat dan kemampuan haiwan tersebut untuk hidup di darat serta di dalam air.

Ketam Nipah Dan Isu Haiwan Dua Alam

Menurut penjelasan Ustaz Azhar Idrus, ketam nipah termasuk dalam perbahasan haiwan yang hidup di dua alam.

Dalam pandangan muktamad ulama Mazhab Syafie, haiwan yang benar-benar hidup di darat dan air seperti ini tidak boleh dimakan.

Antara contoh yang sering dibincangkan ialah haiwan yang mampu hidup secara sempurna dalam kedua-dua keadaan.

Justeru, penentuan hukum bukan semata-mata berdasarkan nama haiwan, tetapi turut mengambil kira sifat dan habitat sebenarnya.

Dalam hal ini, Ustaz Azhar menjelaskan bahawa keadaan ketam tempatan perlu dibezakan daripada spesies yang hanya berada di sekitar air.

Ketam Nipah Tempatan Berbeza Dengan Spesies Lain

Perbahasan ketam nipah menjadi lebih terperinci apabila mengambil kira kemampuan haiwan tersebut bertahan di darat.

Menurut penjelasan Ustaz Azhar, ketam nipah yang terdapat di Malaysia dikatakan boleh bergerak dan berada di daratan, termasuk naik ke kawasan jalan.

Keadaan ini berbeza daripada ketam tertentu di India dan Pakistan yang dikatakan hanya bermain di kawasan tepi air.

Perbezaan habitat tersebut menjadi asas kepada pandangan hukum yang dibawa dalam penjelasan berkenaan ketam nipah.

Namun begitu, terdapat pandangan rasmi yang berbeza.

Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan menjelaskan bahawa ketam nipah boleh hidup di luar air tetapi bukan dalam tempoh yang lama.

Oleh itu, ia dihukumkan seperti haiwan air dan halal dimakan.

Dalil Tentang Haiwan Air Dan Dua Alam

Dalam menentukan hukum ini, ulama turut merujuk kepada firman Allah SWT:

أُحِلَّ لَكُمْ صَيْدُ الْبَحْرِ وَطَعَامُهُ مَتَاعًا لَّكُمْ وَلِلسَّيَّارَةِ

“Dihalalkan bagi kamu binatang buruan laut, dan makanan yang didapati dari laut, sebagai bekalan bagi kamu (untuk dinikmati kelazatannya) dan juga bagi orang-orang yang dalam pelayaran.”
(Surah al-Ma’idah: 96)

Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan turut menjelaskan bahawa haiwan yang benar-benar hidup di air pada asasnya halal dimakan, manakala haiwan yang hidup di air dan darat mempunyai perbahasan tersendiri dalam Mazhab Syafie.

Ketam Nipah Haram Atau Halal? Ada Perbezaan Pandangan

Maka, persoalan ketam nipah tidak wajar dijawab dengan hanya satu kenyataan tanpa melihat perincian.

Pandangan yang mengharamkan ketam nipah tempatan melihat kepada ciri haiwan tersebut yang dikatakan mampu hidup dan bergerak di daratan.

Sebaliknya, Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan berpandangan bahawa kemampuan hidup di luar air untuk tempoh yang singkat tidak menjadikannya haiwan dua alam yang haram dimakan.

Dalam isu ini, masyarakat juga perlu memahami bahawa terdapat khilaf dalam kalangan ulama.

Bahkan, Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan mempunyai pandangan yang jelas bahawa ketam nipah adalah halal dimakan.

Justeru, jika seseorang berpegang kepada pandangan yang mengharamkan ketam nipah kerana ciri hidup dua alam, ia merupakan sikap berhati-hati.

Namun, tidak tepat untuk mendakwa bahawa semua ulama sepakat mengharamkannya.

Kesimpulan Hukum Ketam Nipah

Kesimpulannya, hukum hidupan ini mempunyai perincian dan khilaf berdasarkan cara haiwan tersebut dikategorikan serta habitatnya.

Pandangan Ustaz Azhar Idrus mengambil kira keadaan ketam nipah tempatan yang dikatakan mampu berada di darat dan air, lalu menganggapnya termasuk dalam perbahasan haiwan dua alam.

Pada masa yang sama, Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan secara rasmi berpandangan ketam nipah halal dimakan kerana ia pada asalnya merupakan haiwan air dan hanya mampu bertahan di darat dalam tempoh singkat.

Maka, umat Islam sebaiknya memahami perbezaan pandangan ini dengan adab dan tidak mudah menghukum pihak lain.

Dalam perkara yang mempunyai khilaf, rujuklah pandangan pihak berautoriti dan guru agama yang dipercayai.

Sumber: Ustaz Azhar Idrus, Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan

BACA JUGA: Tak Dijemput Ke Majlis Perkahwinan, Boleh Ke Datang & Makan? Mufti Jelaskan Hukum Sebenar

BACA JUGA: Terlupa Baca Bismillah Di Awal Suapan? Ini Doa Makan Yang Diajar Nabi SAW Bila Teringat Tengah Makan

Ikuti kami, Waktu Solat Malaysia di semua platform untuk dapatkan lebih banyak info bermanfaat:

Facebook: https://www.facebook.com/waktusolatmsia

Instagram: https://www.instagram.com/waktusolatmy

X: https://x.com/WaktuSolatMsia

WhatsApp Channel: https://whatsapp.com/channel/0029Va9S1HR6xCSNywYivK28

Telegram: https://t.me/waktusolat_my

TikTok: https://www.tiktok.com/@waktusolatmy

Threads: https://www.threads.com/@waktusolatmy

YouTube: https://www.youtube.com/channel/UCNBD0UlKUCbUHm-VmXWozEw

Muat turun aplikasi Waktu Solat Malaysia melalui App Store atau Play Store hari ini.

Waktu Solat Malaysia memperkenalkan Kotak Luahan, ruang selamat dan ‘anonymous’ untuk anda berkongsi pertanyaan, keresahan, pengetahuan atau pandangan berkaitan agama dan kehidupan.

Luahkan di: https://www.waktusolat.digital/kotak-luahan/

Kerana kadang-kadang, meluah itu membuat hati rasa lega!

Sekiranya anda ada maklum balas anda tentang portal, artikel dan topik di Waktu Solat Malaysia, hantar ke: https://forms.gle/cKnytmoA25T33hth9. 

Artikel Berkaitan