Suami Dah Lafaz Rujuk Tapi Isteri Tak Setuju, Apa Jadi? Ini Proses Di Mahkamah Syariah

Isteri tak setuju rujuk bukan bermakna sesuatu lafaz rujuk yang dibuat suami boleh terus dianggap tidak sah.

Dalam keadaan tertentu, perkara tersebut perlu dibawa ke Mahkamah Syariah untuk ditentukan status rujuk dan tindakan seterusnya.

Rujuk merupakan ruang yang disediakan syarak untuk pasangan kembali berdamai selepas talak raj‘i.

Namun, tujuan rujuk bukan untuk menzalimi atau mendatangkan kemudaratan kepada isteri.

Isteri Tak Setuju Rujuk, Mahkamah Akan Siasat Dahulu

Apabila isteri tak setuju rujuk, perkara pertama yang perlu diberi perhatian ialah pengesahan lafaz rujuk yang dibuat oleh suami.

Mahkamah akan menyiasat terlebih dahulu sama ada lafaz tersebut benar-benar merupakan rujuk yang sah menurut Hukum Syarak.

Selepas status rujuk ditentukan, barulah mahkamah meneliti persoalan sama ada isteri bersetuju untuk kembali hidup bersama atau sebaliknya.

Dalam undang-undang keluarga Islam Selangor, jika suami melafazkan rujuk selepas talak raj‘i tetapi isteri tidak bersetuju atas sebab yang dibenarkan Hukum Syarak, mahkamah tidak boleh memerintahkannya hidup semula sebagai suami isteri. Sebaliknya, Jawatankuasa Pendamai boleh dilantik.

Kenapa Isteri Tak Setuju Rujuk Perlu Disiasat?

Persoalan isteri tak setuju rujuk perlu dilihat dengan adil kerana rujuk yang disyariatkan Allah SWT bukanlah jalan untuk seseorang suami terus kembali kepada isteri dengan tujuan mendatangkan mudarat.

Allah SWT berfirman:

وَبُعُولَتُهُنَّ أَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ فِي ذَٰلِكَ إِنْ أَرَادُوا إِصْلَاحًا

Maksudnya: “Dan suami-suami mereka lebih berhak mengambil kembali (rujuk) isteri-isteri itu dalam masa ‘iddah jika mereka hendak berdamai.”
(Surah al-Baqarah, 2:228)

Ayat ini menunjukkan bahawa rujuk dikaitkan dengan islah, iaitu usaha memperbaiki dan mendamaikan hubungan rumah tangga.

Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan turut menjelaskan bahawa pensyariatan rujuk memberi peluang kepada suami memperbaiki hubungan dengan isteri dalam tempoh ‘iddah.

Oleh itu, apabila isteri tak setuju rujuk, mahkamah perlu melihat sebab yang dikemukakan dan sama ada ia merupakan sebab yang dibenarkan oleh Hukum Syarak.

Jika Isteri Tak Setuju Rujuk, Apa Berlaku Seterusnya?

Sekiranya lafaz rujuk telah disahkan sah tetapi isteri tak setuju rujuk, isteri perlu menunjukkan sebab yang baik dan diiktiraf Hukum Syarak.

Jika sebab tersebut berjaya dibuktikan, mahkamah tidak boleh memerintahkan pasangan itu hidup semula sebagai suami isteri.

Sebaliknya, proses pendamaian boleh dimulakan melalui Jawatankuasa Pendamai (JKP).

Dalam kerangka Seksyen 47 Enakmen Undang-Undang Keluarga Islam Selangor, JKP merupakan mekanisme untuk membantu pasangan mencari jalan penyelesaian terhadap konflik rumah tangga.

Peruntukan berkaitan juga menetapkan keadaan tertentu apabila rujuk tidak dipersetujui oleh isteri.

Proses JKP Apabila Isteri Tak Setuju Rujuk

Secara ringkas, proses pendamaian melibatkan beberapa peringkat.

Pertama, Jawatankuasa Pendamai dilantik dengan keanggotaan yang ditetapkan oleh undang-undang, termasuk wakil pihak suami dan isteri serta seorang pegawai yang berkaitan.

Kedua, JKP menjalankan usaha mendamaikan pasangan dalam tempoh yang diperuntukkan. Dalam peruntukan Selangor, proses ini mempunyai tempoh sehingga enam bulan dari tarikh jawatankuasa dibentuk, tertakluk kepada keadaan kes.

Ketiga, jika usaha pendamaian gagal, mahkamah boleh menasihati suami supaya melafazkan talak di hadapan mahkamah.

Keempat, jika suami enggan menceraikan isteri dan mahkamah mendapati berlaku syiqaq, iaitu perkelahian atau persengketaan yang berterusan sehingga sukar diselesaikan, kes boleh dirujuk kepada proses Hakam di bawah Seksyen 48. Jabatan Kehakiman Syariah Negeri Selangor turut menerangkan bahawa proses Hakam bermula selepas proses JKP gagal dan mahkamah mensabitkan kewujudan syiqaq.

Rujuk Bukan Untuk Mendatangkan Mudarat

Kes isteri tak setuju rujuk mengajar kita bahawa rujuk bukan sekadar soal lafaz, tetapi turut berkait dengan tujuan syarak dalam memelihara rumah tangga.

Islam memberikan ruang kepada pasangan untuk berdamai, namun pada masa sama hak dan kemudaratan yang mungkin berlaku kepada kedua-dua pihak perlu diberi perhatian.

Rasulullah SAW juga mengingatkan supaya wanita dilayan dengan baik. Baginda bersabda:

اسْتَوْصُوا بِالنِّسَاءِ خَيْرًا

Maksudnya: “Berpesan-pesanlah kamu supaya berbuat baik kepada kaum wanita.”
(Riwayat al-Bukhari dan Muslim)

Justeru, isteri tak setuju rujuk tidak seharusnya terus dianggap sebagai penolakan tanpa alasan.

Dalam kes sebenar, alasan tersebut perlu dikemukakan kepada Mahkamah Syariah untuk dinilai berdasarkan Hukum Syarak dan undang-undang yang berkuat kuasa.

Perlu juga difahami bahawa prosedur boleh berbeza mengikut negeri.

Oleh itu, pasangan yang berdepan keadaan ini hendaklah mendapatkan nasihat daripada Mahkamah Syariah atau pihak berautoriti di negeri masing-masing.

Sumber: Peguam Syarie Puan Hazwani Zainal, Jabatan Kehakiman Syariah Selangor

Ikuti kami, Waktu Solat Malaysia di semua platform untuk dapatkan lebih banyak info bermanfaat:

Facebook: https://www.facebook.com/waktusolatmsia

Instagram: https://www.instagram.com/waktusolatmy

X: https://x.com/WaktuSolatMsia

WhatsApp Channel: https://whatsapp.com/channel/0029Va9S1HR6xCSNywYivK28

Telegram: https://t.me/waktusolat_my

TikTok: https://www.tiktok.com/@waktusolatmy

Threads: https://www.threads.com/@waktusolatmy

YouTube: https://www.youtube.com/channel/UCNBD0UlKUCbUHm-VmXWozEw

Muat turun aplikasi Waktu Solat Malaysia melalui App Store atau Play Store hari ini.

Waktu Solat Malaysia memperkenalkan Kotak Luahan, ruang selamat dan ‘anonymous’ untuk anda berkongsi pertanyaan, keresahan, pengetahuan atau pandangan berkaitan agama dan kehidupan.

Luahkan di: https://www.waktusolat.digital/kotak-luahan/

Kerana kadang-kadang, meluah itu membuat hati rasa lega!

Sekiranya anda ada maklum balas anda tentang portal, artikel dan topik di Waktu Solat Malaysia, hantar ke: https://forms.gle/cKnytmoA25T33hth9.