Jerebu Teruk Hingga Jejas Kesihatan, Boleh Jadi Keuzuran Tak Solat Berjemaah Di Masjid?

Jerebu teruk sehingga boleh memudaratkan kesihatan menimbulkan persoalan dalam kalangan umat Islam, khususnya mereka yang setiap hari menunaikan solat berjemaah di masjid.

Jika udara di luar sudah tidak sihat, adakah kita masih perlu ke masjid atau keadaan tersebut boleh dianggap sebagai satu keuzuran?

Secara asasnya, jerebu teruk boleh termasuk dalam keuzuran untuk tidak menghadiri solat berjemaah di masjid sekiranya terdapat kebimbangan munasabah bahawa keluar rumah boleh mendatangkan mudarat kepada kesihatan.

Namun, bukan setiap keadaan berjerebu secara automatik menjadi alasan untuk tidak ke masjid.

Tahap pencemaran, keadaan kesihatan dan nasihat pihak berautoriti perlu diambil kira.

Jerebu Teruk Boleh Jadi Keuzuran Jika Bimbang Mudarat

Islam memberikan kelonggaran apabila seseorang mempunyai keuzuran yang diiktiraf syarak.

Daripada Ibn Abbas RA, Rasulullah SAW bersabda:

مَنْ سَمِعَ النِّدَاءَ فَلَمْ يَأْتِهِ فَلَا صَلَاةَ لَهُ إِلَّا مِنْ عُذْرٍ

Maksudnya: “Sesiapa yang mendengar seruan azan kemudian tidak mendatanginya, maka tidak sempurna solatnya melainkan disebabkan keuzuran.”

(Riwayat Ibn Majah)

Dalam riwayat lain, apabila ditanya mengenai keuzuran, disebut:

خَوْفٌ أَوْ مَرَضٌ

Maksudnya: “Ketakutan atau penyakit.”

(Riwayat Abu Daud)

Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan menjelaskan bahawa perasaan takut terhadap keselamatan diri dan penyakit termasuk dalam keuzuran yang membolehkan seseorang tidak hadir ke masjid untuk solat berjemaah.

Berdasarkan prinsip ini, jerebu teruk yang membawa risiko kesihatan boleh termasuk dalam pertimbangan keuzuran tersebut.

Bukan Semua Jerebu Teruk Automatik Jadi Uzur

Penilaian tidak sepatutnya dibuat hanya kerana langit kelihatan kabur atau terhidu bau asap.

Jabatan Alam Sekitar (JAS) menetapkan bacaan Indeks Pencemar Udara (IPU) 0 hingga 50 sebagai baik, 51 hingga 100 sederhana, 101 hingga 200 tidak sihat, 201 hingga 300 sangat tidak sihat dan 301 hingga 500 berbahaya.

Bagi IPU 101 hingga 200, keadaan udara boleh memburukkan kesihatan golongan berisiko seperti warga emas, wanita hamil, kanak-kanak serta mereka yang mempunyai komplikasi jantung dan paru-paru.

Golongan berisiko tinggi juga dinasihatkan mengehadkan aktiviti luar.

Justeru, kesan jerebu teruk tidak semestinya sama bagi setiap individu.

Seseorang yang menghidap asma atau penyakit paru-paru mungkin mempunyai risiko lebih tinggi berbanding individu yang sihat.

Begitu juga mereka yang perlu berjalan jauh atau menunggang motosikal untuk ke masjid sehingga terdedah lebih lama kepada udara tercemar.

Bila Jerebu Teruk Membolehkan Solat Di Rumah?

Antara keadaan yang wajar diberikan perhatian ialah apabila seseorang mempunyai penyakit pernafasan atau masalah jantung, mengalami simptom akibat jerebu teruk, atau telah dinasihatkan oleh doktor supaya mengurangkan pendedahan di luar rumah.

Begitu juga apabila pihak berkuasa mengeluarkan nasihat supaya aktiviti luar dikurangkan atau dielakkan kerana tahap pencemaran udara.

Mufti Wilayah menjelaskan bahawa ketakutan yang membolehkan seseorang mengambil rukhsah perlu mempunyai asas yang kukuh dan bukan sekadar sangkaan.

Penilaian pakar dan arahan pihak berkuasa boleh menjadi asas dalam menentukan kewujudan risiko tersebut.

Maka, jerebu teruk tidak sepatutnya dijadikan alasan umum untuk meninggalkan masjid sekiranya keadaan masih selamat dan tidak terdapat risiko kesihatan yang munasabah.

Tak Ke Masjid Kerana Jerebu Teruk, Solat Tetap Wajib

Keuzuran kerana jerebu teruk hanya berkaitan ketidakhadiran ke masjid.

Ia sama sekali tidak bermaksud kewajipan solat fardu turut gugur.

Solat tetap wajib dilaksanakan pada waktunya.

Jika tidak dapat ke masjid kerana risiko kesihatan, seseorang boleh menunaikannya di rumah dan digalakkan berjemaah bersama ahli keluarga.

Bahkan terdapat khabar gembira bagi mereka yang biasa melakukan sesuatu ketaatan tetapi terhalang kerana keuzuran.

Rasulullah SAW bersabda:

إِذَا مَرِضَ الْعَبْدُ أَوْ سَافَرَ، كُتِبَ لَهُ مِثْلُ مَا كَانَ يَعْمَلُ مُقِيمًا صَحِيحًا

Maksudnya: “Apabila seseorang hamba sakit atau bermusafir, ditulis baginya pahala seperti apa yang biasa dilakukannya ketika bermukim dan sihat.”

(Riwayat al-Bukhari)

Mufti Wilayah turut menggunakan hadis ini ketika menjelaskan bahawa orang yang biasa berjemaah di masjid tetapi terhalang kerana keuzuran boleh memperoleh ganjaran seperti amalannya ketika tiada keuzuran.

Kesimpulannya, jerebu teruk boleh menjadi keuzuran untuk tidak menghadiri solat berjemaah di masjid apabila terdapat risiko kesihatan yang munasabah.

Namun, ia bukan hukum automatik untuk semua orang hanya berdasarkan kewujudan jerebu.

Lihat bacaan IPU, keadaan kesihatan diri serta nasihat doktor dan pihak berkuasa.

Jika jerebu teruk benar-benar boleh memudaratkan kesihatan, ambillah kelonggaran yang diberikan dan tunaikan solat di rumah. Islam menuntut umatnya memelihara ibadah, tetapi pada masa yang sama tidak mengabaikan keselamatan dan kesihatan diri.

Sumber: Jabatan Mufti Wilayah Persekutuan

Ikuti kami, Waktu Solat Malaysia di semua platform untuk dapatkan lebih banyak info bermanfaat:

Facebook: https://www.facebook.com/waktusolatmsia

Instagram: https://www.instagram.com/waktusolatmy

X: https://x.com/WaktuSolatMsia

WhatsApp Channel: https://whatsapp.com/channel/0029Va9S1HR6xCSNywYivK28

Telegram: https://t.me/waktusolat_my

TikTok: https://www.tiktok.com/@waktusolatmy

Threads: https://www.threads.com/@waktusolatmy

YouTube: https://www.youtube.com/channel/UCNBD0UlKUCbUHm-VmXWozEw

Muat turun aplikasi Waktu Solat Malaysia melalui App Store atau Play Store hari ini.

Waktu Solat Malaysia memperkenalkan Kotak Luahan, ruang selamat dan ‘anonymous’ untuk anda berkongsi pertanyaan, keresahan, pengetahuan atau pandangan berkaitan agama dan kehidupan.

Luahkan di: https://www.waktusolat.digital/kotak-luahan/

Kerana kadang-kadang, meluah itu membuat hati rasa lega!

Sekiranya anda ada maklum balas anda tentang portal, artikel dan topik di Waktu Solat Malaysia, hantar ke: https://forms.gle/cKnytmoA25T33hth9.